متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته :روانشناسی

گرایش :بالینی

عنوان : مقایسه ی شیوه‌های فرزندپروری وسلامت روان مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری و مادران کودکان بهنجار5تا 12 ساله شهرستان بندر لنگه وبندرکنگ

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد علوم و تحقیقات هرمزگان

 

پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته روان شناسی) M.A (

گرایش: بالینی

 

عنوان:

مقایسه ی شیوه‌های فرزندپروری وسلامت روان مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری و مادران کودکان بهنجار5تا 12 ساله شهرستان بندر لنگه وبندرکنگ

 

استاد راهنما (استادان راهنما):

دکتر مریم صادقی فرد

استاد مشاور (استادان مشاور):

دکتر کورش محمدی

سال تحصیلی:1393-1392

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی گردد

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود می باشد)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                           صفحه

 

چکیده 1

فصل اول: کلیات پژوهش

1-1- مقدمه   ………………………………………………………………………………………………………………………….. 3

1-2-اظهار مساله   ……………………………………………………………………………………………………………………….4

1-3 -اهمیت و ضرورت پژوهش   ………………………………………………………………………………………………..8

1-4- اهداف پژوهش   ………………………………………………………………………………………………………………9

1-4-1هدف کلی ………………………………………………………………………………………………………………………9

1-4-2 اهداف جزیی ………………………………………………………………………………………………………………….9

1-5-سئوالات پژوهش ……………………………………………………………………………………………………………….10

1-6 -فرضیه های پژوهش   ………………………………………………………………………………………………………..10

1-7- تعریف نظری و عملیاتی پژوهش ……………………………………………………………………………………..11

1-7-1 تعاریف نظری ……………………………………………………………………………………………………………. 11

1-7-2 تعاریف عملیاتی …………………………………………………………………………………………………………. 12

فصل دوم :  مبانی نظری و پیشینه پژوهش

2-مقدمه   ………………………………………………………………………………………………………………………… 14

2-1-  موضع گیری  نظری  در خصوص سلامت روانی…………………………………………………………..14

2-1-1- تاریخچه سلامت روانی …………………………………………………………………………………………. 14

2-1-2-تعریف سلامت روانی ……………………………………………………………………………………………….17

2-1-3-دیدگاه های مختلف درمورد سلامت روان …………………………………………………………………18

2-1-3-1-دیدگا ه زیست شناختی ……………………………………………………………………………………..18

2-1-3-2 -دیدگاه تحلیل روانی ………………………………………………………………………………………. 18

2-1-3-3-دیدگاه رفتار گرایی…………………………………………………………………………………………….19

2-1-3-4- دیدگاه بشر گرایی………………………………………………………………………………………….20

2-1-4- عوامل تاثیر گذار بر سلامت روانی ………………………………………………………………………. 23

2-1-4-1 شخصیت و سلامت روانی…………………………………………………………………………………..23

2-1-4-2 کیفیت زندگی و سلامت روانی  ……………………………………………………………………….. 25

2-1-4-3 اهداف و سلامت روانی ……………………………………………………………………………………..25

2-1-4-4 ایمان به خداوند و سلامت روانی ………………………………………………………………………. 29

2-1-4-5 هیجانات و سلامت روانی …………………………………………………………………………………30

2-1-4-6 شادکامی و سلامت روانی ……………………………………………………………………………….. 34

2-1-4-7 امید و سلامت روانی ………………………………………………………………………………………..35

2-2 موضع گیری نظری در خصوص شیوه های فرزندپروری ……………………………………………….36

2-2-1- تاریخچه شیوه های فرزندپروری ……………………………………………………………………….. 36

2-2-2- اهمیت شیوه های فرزندپروری……………………………………………………………………………..37

2-2-3- کارکرد والدین از دیدگاه نظریه های روان شناختی ………………………………………………… 38

2-2-4- تعادل والدین- فرزندان………………………………………………………………………………………. 39

2-2-5- شخصیت وروابط والدین با فرزندان………………………………………………………………………43

2-2-6- تأثیر مادردرتربیت فرزندان…………………………………………………………………………………. 46

2-2-7- انواع شیوه های فرزندپروری …………………………………………………………………………………..47

2-2-7-1- شیوه فرزند پروری مقتدرانه ………………………………………………………………………………. 48

2-2-7-2- شیوه فرزندپروری مستبدانه………………………………………………………………………………….48

2-2-7-3- شیوه فرزندپروری سهل گیرانه……………………………………………………………………………. 49

2-2-8- عوامل موثر برشیوه های فرزند پروری ……………………………………………………………………. 50

2-2-8-1- عوامل مربوط به کودک …………………………………………………………………………………….. 50

2-2-8-2- عوامل مربوط به والدین وخانواده ها ………………………………………………………………….. 52

2-2-8-3- عوامل فرهنگی ومحیطی ……………………………………………………………………………………. 54

2-2-9- نظریه های مربوط به شیوه های فرزند پروری ………………………………………………………….. 55

2-2-9-1- شیوه های فرزند پروری از دیدگاه شفر ………………………………………………………………. 55

2-2-9-2- شیوه های فرزند پروری از دیدگاه مک کوبی ومارتین  …………………………………………. 56

2-2-9-3- شیوه های فرزند پروری از دیدگاه گورن ……………………………………………………………. 56

2-2-10-ارتباط شیوه های فرزند پروری با اختلالات رفتاری – هیجانی کودک ………………………. 57

2-3- موضع گیری نظری در خصوص اختلالات رفتاری کودکان ………………………………………….. 58

2-3-1-  تعریف اختلالات رفتاری کودکان با در نظر داشتن مفهوم بهنجاری……………………………………..58

2-3-2- ملاک های اختلال رفتاری ……………………………………………………………………………………. 59

2-3-3- شیوع اختلالات رفتاری در کودکان ……………………………………………………………………….. 62

2-3-4- سبب شناسی اختلالات رفتاری در کودکان ………………………………………………………………62

2-3-5-سلامت روان در والدین کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری…………………………………………..67

2-3-6-  معضلات ارتباطی والدین کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری ……………………………………..68

2-3-7- استرس والدینی در والدین کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری ……………………………………..70

2-3-7-1- تشخیص اختلالات رفتاری در کودکان …………………………………………………………………73

2-3-7-2- معضلات رفتاری وارتباطی کودکان ……………………………………………………………………..73

2-3-7-3- سن کودک ……………………………………………………………………………………………………….74

2-3-7- 4- مسائل مالی ……………………………………………………………………………………………………..75

2-3-7-5- واکنش جامعه  ………………………………………………………………………………………………….75

2-3-7-6- انزوای والدین …………………………………………………………………………………………………..75

2-3-7-7- ناسازگاری در روابط زناشویی …………………………………………………………………………….76

2-3-7-8- معضلات خواهران وبرادران ……………………………………………………………………………….76

2-3-8- سازگاری با استرس در والدین کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری ………………………………..76

2-4- یافته های پژوهشی در داخلی وخارجی در قلمرو موضوع مورد مطالعه ……………………………78

2-4-1- یافته های پژوهشی در داخل کشور …………………………………………………………………………78

2-4-2- یافته های پژوهشی در خارج کشور………………………………………………………………………….80

2-5- اختصار فصل …………………………………………………………………………………………………………….81

فصل سوم :  روش پژوهش

3-1- مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………………83

2-3- قلمرو پژوهش   …………………………………………………………………………………………………………84

2-3-1- دوره زمانی پژوهش…………………………………………………………………………………………………84

2-3-2- مکان پژوهش ………………………………………………………………………………………………………. 84

2-3-3- جامعه آماری ………………………………………………………………………………………………………..84

2-3-4- نمونه آماری ……………………………………………………………………………………………………..84

3-4- روش گرد آوری داده ها ………………………………………………………………………………………….85

3-5- ابزار گرد آوری اطلاعات …………………………………………………………………………………………85

3-6- روش ها وابزار تجزیه وتحلیل داده ها ……………………………………………………………………….86

فصل چهارم : تجزیه و تحلیل داده ها

4-1- مقدمه   ………………………………………………………………………………………………………………… 88

4-2-اطلاعات جمعیت شناختی ………………………………………………………………………………………… 89

4-3- آمار استنباطی…………………………………………………………………………………………………………….98

فصل پنجم : نتیجه گیری و پیشنهادهای پژوهش

5-1-مقدمه   …………………………………………………………………………………………………………………..106

5-2- یافته های پژوهش ……………………………………………………………………………………………………..106

5-3- نتیجه گیری …………………………………………………………………………………………………………….109

5-4- محدودیت های پژوهش …………………………………………………………………………………………….111

5-5-1-  پیشنهادات پژوهشی ……………………………………………………………………………………………111

5-5-2-پیشنهادات کاربردی ……………………………………………………………………………………………..111

5-6- اختصار فصل ………………………………………………………………………………………………………….112

منابع ومآخذ

الف: منابع فارسی …………………………………………………………………………………………………………….114

ب: منابع غیر فارسی …………………………………………………………………………………………………………116

 

پیوست ها

پیوست (الف): پرسشنامه شیوه های فرزند پروری بامریند ……………………………………………………….118

پیوست (ب): پرسشنامه سلامت عمومی GH-Q28 ……………………………………………………………………………..121

پیوست (ج) : پرسشنامه اختلالات رفتاری راتر  …………………………………………………………………………………..124

چکیده انگلیسی …………………………………………………………………………………………………………………………………

 

فهرست جداول

عنوان                                                                                                            صفحه

جدول 4-1- سن آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه حاضر  ……………………………………………………… 89

جدول 4-2- تحصیلات مادر آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه حاضر  ……………………………………….90

جدول 4-3- شغل مادر آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه حاضر  ………………………………………………91

جدول4-4- شاخص های آماری میانگین وواریانس مربوط به امتیاز حاصل از پرسشنامه اختلال رفتاری ومولفه های آن ها درکل آزمودنی …………………………………………………………………………………………………………. 92

جدول 4-5- شاخص های آماری میانگین وواریانس مربوط به امتیاز حاصل از پرسشنامه شیوه های فرزند پروری ومولفه های آن ها درکل آزمودنی ……………………………………………………………………………………. 93

جدول 4-6 – شاخص های آماری میانگین وواریانس مربوط به امتیاز حاصل از پرسشنامه سلامت روان در کل آزمودنی ……………………………………………………………………………………………………………………………. 93

جدول 4-7- شاخص های آماری میانگین وواریانس مربوط به امتیاز حاصل از پرسشنامه اختلال رفتاری ومولفه های آن ها درکل آزمودنی ………………………………………………………………………………………………. 94

جدول 4-8- شاخص های آماری میانگین وواریانس مربوط به امتیاز حاصل از پرسشنامه شیوه های فرزند پروری ومولفه های آن ها درکل آزمودنی …………………………………………………………………………………….. 95

جدول 4-9- شاخص های آماری میانگین وواریانس مربوط به امتیاز حاصل از پرسشنامه سلامت رواندر آزمونی های عادی ……………………………………………………………………………………………………………………. 95

جدول 4-10 شاخص های آماری میانگین وواریانس مربوط به امتیاز حاصل از پرسشنامه اختلال رفتاری ومولفه های آن ها درآزمودنی های دارای اختلالات رفتاری  ………………………………………………………….. 96

جدول 4-11- شاخص های آماری میانگین وواریانس مربوط به امتیاز حاصل از پرسشنامه شیوه های فرزند پروری ومولفه های آن ها درآزمودنی های دارای اختلالات رفتاری  ……………………………………………….. 97

جدول 4-12- شاخص های آماری میانگین وواریانس مربوط به امتیاز حاصل از پرسشنامه سلامت روان درآزمودنی های دارای اختلالات رفتاری  …………………………………………………………………………………….. 97

جدول 4-13- آزمون T متغیر مستقل مربوط به سلامت روان مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری ومادران کودکان بهنجار…………………………………………………………………………………………………………………………….98

جدول 4-14- آزمون T متغیر مستقل مربوط به مقیاس آزاد گذاری مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری ومادران کودکان بهنجار………………………………………………………………………………………………………………..99

جدول 4-15- آزمون T متغیر مستقل مربوط به مقیاس آمرانه مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری ومادران کودکان بهنجار………………………………………………………………………………………………………………………….100

جدول 4-16- آزمون T متغیر مستقل مربوط به مقیاس اقتدار منطقی مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری ومادران کودکان بهنجار………………………………………………………………………………………………………………101

جدول 4-17- آزمون T متغیر مستقل مربوط به شیوه های فرزند پروری وسلامت روان مادران کودکان مبتلا به اختلال پرخاشگری ومادران کودکان بهنجار…………………………………………………………………………………..102

جدول 4-18- آزمون T متغیر مستقل مربوط به شیوه های فرزند پروری وسلامت روان مادران کودکان مبتلا به اختلال افسردگی ومادران کودکان بهنجار……………………………………………………………………………………..103

جدول 4-19- – آزمون T متغیر مستقل مربوط به شیوه های فرزند پروری وسلامت روان مادران کودکان مبتلا به اختلال ناسازگاری اجتماعی  ومادران کودکان بهنجار…………………………………………………………………104

 

فهرست نمودار

عنوان                                                                                                         صفحه

نمودار 4-1- توزیع درصدی مربوط به سن آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه حاضر …………………………….. 89

نمودار 4-2- – توزیع درصدی مربوط به تحصیلات مادران آزمودنی های شرکت کننده در مطالعه حاضر ………. 90

نمودار 4-3- توزیع درصدی مربوط به شغل مادران آزمودنی های های شرکت کننده در مطالعه حاضر ………….. 91

 

چکیده

هدف :  از پژوهش حاضر مقایسه شیوه‌های فرزندپروری وسلامت روان مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری و مادران کودکان بهنجار5تا 12 ساله شهرستان بندر لنگه وبندرکنگ بود. روش: این پژوهش به روش توصیفی – علی مقایسه ای طراحی و اجرا گردید. نمونه شامل 80 نفر ( تعداد 40 نفر مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری شهرستان بندر لنگه وبندرکنگ و40 نفر مابقی از میان مادران کودکان عادی )نمونه‌ای به صورت در دسترس انتخاب گردید. پرسشنامه های شیوه‌های فرزندپروری بامریند، آزمون سلامت روانی GHQ-28 واختلالات رفتاری راتر توسط مادران اعضای نمونه تکمیل گردید.داده ها با بهره گیری از شاخص‌های مرکزی و پراکندگی آمار توصیفی مانند میانگین و انحراف استاندارد برای اختصار کردن و توصیف اطلاعات بهره گیری و برای آزمودن فرضیه‌های پژوهش از آزمون مقایسه دو میانگین مستقل بهره گیری گردید. یافته ها: آزمون T متغیر مستقل نشان داد بین سلامت روان مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری و مادران کودکان بهنجار شهرستان بندر لنگه وبندرکنگ تفاوت معنادار هست. همچنین آزمون T متغیر مستقل نشان داد بین مقیاس آزاد گذاری مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری و مادران کودکان بهنجار شهرستان بندر لنگه وبندرکنگ تفاوت معنادار وجود ندارد. آزمون T  متغیر مستقل نشان داد بین مقیاس آمرانه مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری و مادران کودکان بهنجار شهرستان بندر لنگه وبندرکنگ تفاوت معنادار وجود ندارد و آزمون T متغیر مستقل نشان داد بین مقیاس اقتدار منطقی مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری و مادران کودکان بهنجار شهرستان بندر لنگه وبندرکنگ تفاوت معنادار هست. نتیجه گیری: مادران کودکان بهنجار در مقایسه با مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری در برخورد با فرزندان خود از شیوه منطقی تری بهره گیری می کنند اما در عین حال میزانی از آزاد گذاری و سختگیری نیز اعمال می کنند که گویا لازمه شیوه اقتدار منطقی می باشد. پیش روی مادران کودکان دارای اختلالات رفتاری به بهره گیری از شیوه های فرزند پروری سهل گیر و مستبدانه گرایش بیشتری دارند.

کلید واژه : شیوه‌های فرزندپروری ، سلامت روان ، اختلالات رفتاری

 

فصل اول

کلیات


 

1-1 مقدمه

ارتباط والدین و فرزندان مانند موردها مهمی می باشد که سالها نظر صاحب نظران و متخصصان تعلیم و تربیت را به خود جلب کرده می باشد. خانواده نخستین پایگاهی می باشد که پیوند بین کودک و محیط اطراف او را به وجود می آورد. کودک در خانواده پندارهای اولیه را در مورد جهان فرا می گیرد; از لحاظ جسمی و ذهنی رشد می یابد; شیوه های سخن گفتن را می آموزد; هنجارهای اساسی رفتار را یاد می گیرد; و سرانجام توجه ها، اخلاق و روحیاتش شکل می گیرد و به تعبیری اجتماعی می گردد . هر خانواده ای شیوه های خاصی را در تربیت فردی – اجتماعی فرزندان خویش بکار می گیرد. این شیوه ها که شیوه های فرزندپروری نامیده می گردد متاثر از عوامل مختلف مانند عوامل فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی می باشد(حسینی نسب و همکاران ،1385).

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   پایان نامه ارشد : تاثیربازی درمانی گروهی در قلدری و خود پنداره دانش آموزان دختر راهنمایی

شیوه های پرورشی کودک در گذر سده ها دگرگون شده می باشد. در جامعه گذشته که دارای قواعد خشک و مستبدانه بود – یعنی همان جامعه ای که والدین امروز در آن پرورش یافته اند – روابط مردم در قالب مافوق و زیردست مستقر بود، پدر خانه قدرت برتر به حساب می آمد و مادر مطیع او و فرزندان مطیع هر دو بودند. جامعه خوب و سازمان یافته بود و هر کس به تأثیر خود در جامعه واقف بود. اگر جامعه همان ساختار را حفظ می نمود بسیاری از معضلات عمده ی امروزی به وجود نیامده بود. اما جامعه ایستا نیست و تغییرات وسیع آن منجر به طرح سوالات اساسی در زمینه پایه ساختار جامعه شده می باشد (لعلی فاز و همکار،1387).

اختلال های روان شناختی که خود را به صورت انواعی از الگوهای رفتاری غیرانطباقی، کم و بیش متفاوت از زمانی به زمان دیگر و از فرهنگی به فرهنگ دیگر نشان می دهند، تا جایی که تاریخ بشر نشان داده می باشد، مردان، زنان و کودکان زیادی را مبتلا کرده می باشد( پورافکاری، 1373).

همچنین متخصصان و روان شناسان کودک علت بسیاری از ناهنجاری کودکان را روابط خانوادگی و روش های فرزند پروری والدین می دانند و تاثیر وقایع و رویدادهای دوران کودکی در شکل گیری شخصیت افراد و زندگی آنها تاکید می کند. با در نظر داشتن اینکه بی شک شرایط روانی کودکان بدون تغییر در کارکرد خانواده ها ، قادر به تغییر نخواهند بود و در اصلاح رفتار کودکان بایستی ارتباط متقابل و پیچیده میان معضلات رفتاری کودکان و متغیر خانواده مورد توجه قرار گیرند.(سید موسوی و همکاران،1387).

پس این پژوهش با هدف مقایسه ی شیوه‌های فرزندپروری وسلامت روان مادران کودکان مبتلا به اختلالات رفتاری و مادران کودکان بهنجار5تا 12 ساله شهرستان بندر لنگه وبندرکنگ انجام پذیرفته می باشد.

 

1-2اظهار مسئله :

ارتباط والدین و فرزندان مانند موردها مهمی می باشد که سال‌ها نظر روان شناسان و متخصصان تعلیم و تربیت را به خود جلب کرده می باشد. خانواده نخستین پایگاهی می باشد که پیوند بین کودک و محیط اطراف او را به وجود می‌آورد. کودک در خانواده پندارهای اولیه را درمورد‌ی جهان فرا می‌گیرد، از لحاظ جسمی و ذهنی رشد می‌یابد، شیوه‌های سخن گفتن را می‌آموزد، هنجارهای اساسی رفتار را یاد می‌گیرد و سرانجام توجه‌ها، اخلاق و روحیاتش شکل می‌گیرد و به تعبیری اجتماعی می گردد. هر خانواده‌ای شیوه‌های خاصی را در تربیت فردی و اجتماعی فرزندان خویش به کار می‌گیردکه شیوه‌های فرزندپروری نامیده می شوند.شیوه‌های فرزندپروری به عنوان مجموعه یا منظومه‌ای از رفتارها که تعاملات والد ـ کودک را در طول دامنه‌ی گسترده‌ای از موقعیت‌ها توصیف می کند در نظر گرفته می گردد (آندر [1]و گولای[2]،2009).

شیوه های فرزندپروری والدین ‌یکی از سازه های جهانی می باشد که بیانگر روابط عاطفی و چگونگی ارتباط کلی والدین با فرزندان می باشد و عاملی مهم برای رشد و ‌یادگیری کودکان به شمار می‌آید (زی[3]، 2004؛ پرات[4]، 2003). شیوه فرزندپروری به لحاظ مفهومی ‌تحت تاثیر دو چارچوب نظری قرار دارد: اول، نظریه دلبستگی که بر کارهای اولیه جان بالبی (بالبی[5]، 1969) و متعاقب آن کارهای ماری آینسوورث[6] و همکاران او (1978) استوار می باشد. مطابق با این نظریه ماهیت روابط کودکان با افراد مهم زندگی (نظیر والدین ‌یا هردو فرد مراقبت کننده دیگر) در سال های اولیه زندگی بسیاری از جنبه های رشد اجتماعی عاطفی و شناختی کودکان را شکل می‌دهد. دوم پژوهش های مربوط به ارتباط والدین با کودک که توجه ها و اعمال والدین را در فرایند فرزندپروری مورد مطالعه قرار داده اند (یوسفی،1386).

بر اساس تعریف دارلینگ[7] و استینبرگ[8] (1993؛ گلاسگو[9] وهمکاران، 1997) می‌توان شیوه‌های فرزندپروری را اینگونه تعریف نمود: « شیوه‌های فرزندپروری مجموعه‌ای از گرایش‌ها، اعمال و جلوه‌های غیر کلامی ‌می باشد که ماهیت تعامل کودک و والدین را در تمامی ‌موقعیت‌های گوناگون مشخص می کند». شیوه‌های فرزندپروری بیانگر تنوع‌های بهنجار در کوشش‌های والدین برای کنترل و اجتماعی کردن فرزندان می باشد. پس این شیوه‌ها ابزاری برای توصیف تفاوت‌های بهنجار والدینی بوده و با موضوع کنترل، ارتباط تنگاتنگ دارند، به گونه‌ای که اکثر پژوهشگران عقیده دارند که تأثیر اصلی والدین آموزش و کنترل فرزند می باشد (جان بزرگی و همکاران،1387).

تأثیر محیط خانواده بر رشد کودک اغلب به وسیله‌ی نظاره تعامل والد ـ فرزند مورد مطالعه قرار گرفته می باشد. در این مشاهدات معمولاً ویژگی‌های رفتاری والدین به وسیله‌ دو بعد ارزیابی شده می باشد: الف) پذیرش (گرمی) که شامل طرفداری و پرورش عاطفه‌ی مثبت بین والدین و کودک می‌باشد. ب) کنترل که شامل آن دسته از رفتارهای والدین می باشد که رفتار کودک خود را هدایت می‌کنند مانندراهنمایی و کنترل کردن، بازدارنده یا تسهیل‌کننده بودن (کتانین[10] و همکاران،2001).

شیوه‌های فرزندپروری یک عامل تعیین‌کننده و اثرگذار می باشد که تأثیر مهمی در رشد و آسیب‌شناسی روانی کودکان بازی می کند و به عنوان بخشی از تاثیرات خانوادگی، سهم زیادی در جهت‌دهی به رفتارهای کودکان دارد. بحث در مورد هریک از ویژگی های روان شناختی و معضلات فرزندان بدون در نظر گرفتن توجه‌ها، رفتارها و شیوه‌های فرزندپروری تقریباً غیرممکن می باشد.  بی‌گمان، همه والدین با وظیفه ارتقاء بهینه تحول بهنجار و سلامت کودکان خود در چالش هستند که چالش‌های مذکور هم در جهت رشد و پختگی جسمانی و هم در جهت تحول اجتماعی، هیجانی و عقلانی کودکان می‌باشند (انتن و گولان[11]،2009). هرچند روانشناسان و نظریه‌پردازان بر تأثیر والدین و شیوه‌های فرزندپروری تأکید می‌کنند،‌ تحقیقات محدودی در مورد شیوه‌های فرزندپروری و ارتباط آن با ویژگی های روانشناختی کودک به اقدام آمده می باشد.

یکی از حوزه‌های مربوط به سلامت روانی کودکان که از رفتار والدین و تعامل آنها با کودک تاثیر می‌پذیرد، اختلالات رفتاری کودکان می‌باشد. پدران و مادران در طیف وسیعی از ویژگی های لازم برای فرزندپروری با هم متفاوتند و ترکیب‌های متفاوت شیوه‌های فرزندپروری پدرانه و مادرانه با سازگاری و سلامت کودکان ارتباط دارد. محیط خانواده و شیوه های فرزندپروری نتایج مهمی را در رشد روانی اجتماعی فرزندان به بار می‌آورند (آندر و گولای،2009). شیوه‌های فرزندپروری والدین بر بروز انواع مختلف اختلالات رفتاری در کودکان مانند ناسازگاری اجتماعی (یوسفی،1386) ، پرخاشگری (سید موسوی، نادعلی و قنبری،1387)، بیش‌فعالی- کمبود توجه (حیدری، دهقانی و خداپناهی،1388)، افسردگی و اضطراب (حسینی نسب، احمدیان و روانبخش،1385)، رفتارهای پرخاشگرانه و قانون‌شکنی (سید موسوی و همکاران، 1387) تاثیرگذار می باشد.

آکینبای[12] (2002) موقعیت خانوادگی را از عوامل اساسی در شکل‌گیری شخصیت فرزندان می‌داند. وی نتیجه گرفت که تعاملات صمیمانه و عدم کنترل گری والدین پیش‌بین سلامت روانی فرزندان و از سوی دیگر عدم پذیرش و کنترل‌گری والدین پیش بین همنوایی و نشانگان آسیب‌شناسی روانی در آن‌ها می باشد (آکینبای، 2002). تاثیرات بازدارنده خانواده های کنترل گر بر مسئولیت پذیری و گشاده‌رویی به تجربه فرزندان در تحقیقات فورنهام [13]و همکاران (2011) و کنگ لنگ[14] (2008) نیز به اثبات رسیده می باشد. باس، کارستن و نیستاد[15] (2011) نشان داده اند که رفتار و توجه والدین و کمیت و کیفیت علاقه آنها و چگونگی ارتباط با فرزندان در رشد توانایی‌های شناختی فرزندان و سلامت روان شناختی آنها کاملا موثر می باشد. کتانین و همکاران (2001) در تحقیقی که در مورد خلق و خوی کودکان و توجه‌های فرزندپروری مادران انجام دادند به این نتیجه رسیدند که شیوه‌های انضباطی سخت‌گیرانه مادران هیجان‌های منفی و اجتماعی بودن پایین کودکان را توسعه می‌دهد و مانع بروز فعالیت‌های خود انگیخته از سوی کودکان می گردد. زی (2004) در مطالعه‌ای تأثیر سبک های فرزندپروری را روی یادگیری اکتشافی کودکان در مدرسه مورد مطالعه قرار داد. یافته‌ها حاکی از آن بود که بکارگیری سبک فرزندپروری مقتدرانه از سوی والدینیادگیری اکتشافی کودکان را افزایش داده و موجب سازگاری بهتر در ارتباط با مشکلاتی همچون معضلات رفتاری، مهارت‌های اجتماعی و عملکرد تحصیلی می گردد. از سوی دیگر فشارهای ناشی از حضور کودک مبتلا به اختلال رفتاری در محیط خانواده، بر وضعیت روان شناختی والدین و دیگر اعضای خانواده تاثیرگذار می باشد. انکار واقعیت، عدم پذیرش معلولیت فرد، خشم و پرخاشگری، افسردگی، احساس گناه و فدا شدن زندگی و آمال و آرزوها ، اختلال در روابط زناشویی و … مانند مهمترین تأثیرات عاطفی بر روی والدین می‌باشد. همچنین بواسطه حضور کودک مبتلا به اختلال رفتاری ارتباطات اجتماعی ، خانوادگی ، برقراری و یا حضور در مهمانی، تفریحات و فعالیت های اجتماعی خانواده‌ها دچار اختلال جدی می گردد به ترتیبی که در بسیاری موردها منجر به جدایی والدین از یکدیگر شده می باشد یکی از حوزه‌هایی که تحت تاثیر فشارهای ناشی از حضور کودک مبتلا به اختلال رفتاری در خانواده قرار می‌گیرد سلامت روانی والدین می باشد. از نظر سازمان بهداشت جهانی (ساپینگتون،1385)، سلامت روانی عبارتست از «قابلیت ارتباط موزون و متناسب با دیگران، تغییر و اصلاح محیط فردی و اجتماعی، حل تضادها و تمایلات شخصی به‌گونه منطقی، عادلانه و مناسب». سلامت روانی، یعنی سازش با خود و محیط اجتماعی و فشارهای مکرر زندگی. مقصود از سازگاری، ایجاد تعادل و هماهنگی رفتار فرد با محیط می باشد که باعث حفظ تعادل روانی او در ارتباط با تغییرات و دگرگونی‌های محیط خود گردد و نیز به تطابقی مؤثر و سازنده دست یابد. والدین کودکان مبتلا به اختلال رفتاری نسبت به دیگر افراد جامعه با فشارهایی مواجهند که از نظر شدت و حدت متفاوتند. همانطور که ذکر گردید حضور کودک مبتلا به اختلال رفتاری در خانواده معضلات و فشارهای مکرر زیادی را به همراه دارد، پس این والدین در سازگاری با فشارهای زندگی که تعیین کننده سلامت روانی آن‌ها می‌باشد، نسبت به افراد دیگر جامعه معضلات بیشتری را پیش رو دارند. ادبیات پژوهش نیز بیانگر این می باشد که حضور کودک مبتلا به اختلال رفتاری در خانواده بر روی اندازه بهداشت روانی والدین تاثیر منفی دارد (پاکزاد،1380).

حال این سوال مطرح می گردد که آیا وضعیت روان شناختی فرزندان به گونه عام و بروز اختلالات رفتاری در آن‌ها به گونه خاص تحت تاثیر شیوه‌های فرزندپروری والدین می‌باشد ؟ و از سوی دیگر اختلالات رفتاری فرزندان بر سلامت روانی والدین تاثیر گذار می باشد؟

[1] Ander

[2] kolay

[3] Xie

[4] Pratt

[5][5] Balbi

[6] Aynsoverth

[7] Darling

[8] stinberg

[9] Glasgow

[10] Katanin

[11] Anten & kolan

[12] Akinboye

[13] Furnham

[14] Keang Ieng

[15] Baas, M, Carsten K. W. & Nijstad

تعداد صفحه : 145

قیمت : 14700تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می گردد.

پشتیبانی سایت :        ****       serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  *** ***