متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته مدیریت 

موسسه آموزش عالی حکیم جرجانی

گروه علوم جهانگردی

مقطع کارشناسی ارشد مدیریت جهانگردی ـ گرایش برنامه ریزی و توسعه جهانگردی

عنوان پایان نامه

مطالعه تطبیقی گردشگری مذهبی در کلانشهرهای ایران

مطالعه موردی ( قم ، شیراز و مشهد)

استاد مشاور

دکتر اسماعیل تاجیک

تابستان93

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده و استاد راهنما در سایت درج نمی گردد

(در فایل دانلودی نام نویسنده و استاد راهنما موجود می باشد)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

چکیده پایان نامه : از آنجا که مطالعات تطبیقی از دوران گذشته تا به حال در مطالعات علمی جایگاه ویژه ای داشته و  این گونه مطالعات با مطالعه و  در کنار هم قرار دادن حداقل دو پدیده به مطالعه نقاط اشتراک و افتراق آن          می پردازد در این راستا این پایانامه در چارچوب یک روش تحلیلی و توصیفی  به مطالعه و مطالعه تطبیقی گردشگری مذهبی و وضعیت محصول گردشگری مذهبی در سه کلان شهر مشهد، قم و شیراز و تأثیر و تاثیر آن در توسعه گردشگری در این سه کلان شهر می پردازد. در راستای انجام این پژوهش علمی از یک مدل مفهومی محصول گردشگری، وضعیت محصول گردشگری مذهبی در این سه کلان شهر ارائه شده می باشد. ابزار جمع آوری داده ها نیز مصاحبه، مطالعه اسناد، مقالات و مدارک موجود می باشد. برای تحلیل داده ها از نرم افزار Expert Choice بهره گیری شده می باشد. نتایج این پژوهش وزن های نسبی معیارها و زیر معیارها در مدل مفهومی ارزیابی محصول گردشگری مذهبی  به روش کارت امتیازی متوازن را نشان می دهد. نتایج تکنیک AHP در مطالعه تطبیقی این سه کلان شهر نشان می دهد که ترتیب اهمیت شاخص های  تاثیر گذار در محصول گردشگری مذهبی به ترتیب به صورت شاخص جاذبه (0.350) ، شاخص خدمات اقامتی (0.200) ، شاخص دسترسی (0.131) ، شاخص خدمات پذیرایی (0.69)، شاخص حمل ونقل،(0.69)، شاخص خدمات تجاری و تفریحی(0.69)، شاخص خدمات درمانی(0.69) و شاخص عناصر نهادی و سازمانی(0.44)، و به گونه کلی از نتایج بدست آمده به وضوح دیده می گردد که وضعیت محصول گردشگری مذهبی به صورت کلی دراین  سه کلان شهر به ترتیب مشهد با (0.475)، از وضعیت مطلوب تری نسبت به دو شهر دیگر دارا بوده و در جایگاه بعدی شهر شیراز با(0.290) با اختلافی نه چندان زیاد نسب به قم (0.235)  قرار گرفته و در نهایت در شهر قم وضعیت نشان دهنده وضعیت مطلوبی از محصول گردشگری نمی باشد.

فهرست مطالب

فصل اول : کلیات پژوهش

1-1- مقدمه_ 1

2-1- اظهار مسئله_ 2

3-1- ضرورت پژوهش_ 4

4-1- اهداف_ 5

1-4-1- هدف اصلی… 5

2-4-2- اهداف فرعی… 5

5-1-  سوال ها  یا فرضیه های پژوهش_ 5

6-1- پیشینه پژوهش_ 6

7-1- روش پژوهش_ 7

1-7-1- مراحل فرآیند تحلیل سلسله مراتبی… 9

 

 

فصل دوم : مبانی نظری

 

1-2- ماهیت و مفاهیم گردشگری_ 14

1-1-2- گردشگری به عنوان یک محصول… 14

1-2-2- الگو های فضایی گردشگری… 15

3-1-2- گونه شناسی گردشگری… 15

2-2- ماهیت و مفاهیم گردشگری_ 18

1-2-2- تاریخچه گردشگری مذهبی… 18

2-2-2- گردشگری مذهبی… 19

3-2-2-  تعاریف گردشگری مذهبی… 21

4-2-2- اهمیت گردشگری مذهبی… 22

5-2-2- اقسام گردشگری مذهبی… 23

6-2-2- ویژگی های سفر های مذهبی… 28

7-2-2- جایگاه زیارت در گردشگری مذهبی… 29

9-2-2- جایگاه گردشگری مذهبی و زیارتی نزد شیعیان.. 29

11-2-2- جاذبه های گردشگری مذهبی… 29

12-2-2- عرضه و تقاضای گردشگری… 31

13-2-2- ارکان تقاضای گردشگری مذهبی… 32

14-2-2- فرایند تقاضای گردشگری… 34

15-2-2-  قابلیت های گردشگری مذهبی ایران.. 35

3-2- گردشگری مذهبی در شهرها و کلان شهرها 36

1-3-2- ساختار اکواوژیکی شهرهای مذهبی… 36

3-3-2- اقتصاد گردشگری در شهر های مذهبی… 37

2-4-2- عوامل جذب گردشگران مذهبی… 38

3-3-2- عوامل ایستایی گردشگری مذهبی… 42

4-3-2- گونه شناسی گردشگری مذهبی… 42

5-3-2  پیامد های گردشگری در شهرهای مذهبی… 43

4-2- مدلی مفهومی از گردشگری مذهبی_ 45

فصل سوم : گردشگری مذهبی در ایران و جهان

1-3- آمار ارقام گردشگری مذهبی در ایران_ 47

2-3- جاذبه های گردشگری مذهبی در ایران_ 48

3-3-زیارتگاه ها و اماکن مقدسه در ایران_ 50

4-3- مکان های زیارتی محبوب دتیا 54

5-3-گردشگری مذهبی در ایران و سایر کشورها 62

6-3- انواع گردشگری مذهبی_ 64

1-6-3-  گردشگری و زیارت در اسلام.. 64

2-6-3-  مفهوم گردشگری در مسیحیت… 66

3-6-3- مفهوم سفر و گردشگری در یهودیت… 67

7-3-  تأثیر امام زاده ها در گردشگری مذهبی_ 68

8-3- کلان شهرها و شهرهای مذهبی ایران_ 70

فصل چهارم : مطالعه تطبیقی گردشگری مذهبی در کلان شهرها

1-4- مشهد_ 76

1-1-4-  ویژگی های آماری و جمعیتی گردشگری مذهبی ورودی… 76

2-1-4- جاذبه های گردشگری مذهبی مشهد.. 87

3-1-4- محصول گردشگری مذهبی… 81

4-1-4-  ویژگی های اقتصادی کلان شهر مذهبی مشهد.. 94

2-4 قم_ 95

1-2-4- ویزگی های آماری و جمعیتی شهر قم.. 95

2-2-4- جاذبه های گردشگری مذهبی شهر قم.. 96

3-2-4- محصول گردشگری مذهبی قم.. 98

2-2-4 ویژگی های اقتتصاد گردشگری قم.. 102

3-4- شیراز 103

1-3-4- آمار گردشگران مذهبی ورودی به شیراز. 103

2-3-4- جاذبه های گردشگری مذهبی شیراز. 104

3-2-4- محصول گردشگری شیراز. 106

4-4- مطالعه تطبیقی گردشگری مذهبی در سه کلان شهر_ 111

1-4-4- اطلاعات مربوط به مناظر هشت گانه. 112

2-4-4-  اطلاعات مربوط به نرخ سازگاری ماتریس ها. 112

فصل پنجم : نتیجه گیری و پیشنهادات

1-5-  نتایج مطالعه شاخص ها 123

2-5- پاسخ به سوالات پژوهش_ 125

3-5- پیشنهادات_ 127

1مقدمه          

یکی از موضوعات مهم در برنامه ریزی توسعه ملی کشورها و به خصوص در بخش های اقتصادی و تجاری که می تواند جایگاه ویژه ای داشته باشد، مبحث گردشگری و مسافرت می باشد. امروزه ما در اکثر کشورهای پیشرفته دنیا، به موازات رشد اقتصادی این کشورها، رشد گردشگری را نیز شاهد هستیم در واقع این دو بخش لازم و ملزوم یکدیگر می باشند. در جهان امروز، بسیاری از کشورهای دنیا که با محدودیت منابع ارزی مواجه هستند، درآمد های حاصل از گردشگری را به عنوان یکی از منابع مهم کسب درآمد ارزی خود قرار داده اند. بدیهی می باشد که در صورت داشتن پتانسیل ها و منابع ارزشمند گردشگری می توان به بخش های گردشگری به عنوان منبع کسب درآمد نیز نگریست. از طرف دیگر با افزایش درآمد های کشور و به دنبال افزایش سرمایه گذاری می توانیم رشد اقتصادی کشور را نیز شاهد باشیم. بدیهی می باشد که رشد اقتصادی و برخوداری از سطح رفاه بالاتر، رشد فعالیت اقتصادی گردشگر ی را نیز تضمین خواهد نمود و حرکت روبه گسترش این چرخه می تواند منجر به توسعه هر چه بیشتر این کشور ها گردد.گردشگری در حد وسیعی اشتغال ایجاد می کند و یکی از بزرگترین صارات(نامرئی) جهان را تشکیل می دهد.

جاذبه های گردشگری به لحاظ منابع طبیعی، فرهنگی، باستانی، مذهبی و …. از توانمندی بسزای در جذب گردشگران برخوردارند، با سرمایه گذاری مناسب در بخش های نرم افزاری و سخت افزاری این صنعت و نیز و با حفظ جایگاه امنیتی خود در جهان توانسته اند میلیاردها دلار از این بخش کسب درآمد کنند نکته حائز توجه این می باشد که گردشگری نسبت به سایر صنایع از لحاظ سرمایه گذاری احتیاج به منابع درامدی و منابع ارزی کمتری دارد و به نسبت سرمایه گذاری انجام شده منافع و درآمد های بیشتری را در مقایسه با سایر بخش ها نصیب دولت ها     می نماید (صباغ،1383)

گردشگری مذهبی پدیده نوظهوری نیست بلکه قرن های متمادی می باشد که افراد به علت های مختلف ازجمله،کنجکاوی، عبادت و شرکت در مراسم مذهبی به مکان های مذهبی و مقدس سفر می کنند (olsen,2006:27). شهرهای زیارتی شهرهایی هستندکه اعتقادات مذهبی قویترین عامل جغرافیایی در ایجاد مذهبی این گونه شهرها بوده اند. شهرهای زیارتی در عربستان مکه معظمه و مدینه منوره، در عراق کربلاو نجف، در هندوستان بنارس، احمد آباد و الله آباد و در بریانی شهر رانگوران متعلق به بودائیان، در تایلند شهر بانکوک، در تبت شهر لهاسا، در فلسطین اشغالی شهر بیت المقدس، در ایتالیا واتیکان و در اسپانیا شهرهای شهرهای مذهبی سنت سباستین نمونه هایی از شهرهای مذهبی هستند. در ایران مشهد مقدس، قم و شیراز از بهترین نمونه شهرهای مذهبی هستند که تأثیر فرهنگی اسلامی نیز دارند. شهر مشهد به جهت شرایط خاص جغرافیایی، مذهبی و فرهنگی دارای موقعیت خاص در کشور می باشد. حضور سالانه حدود 30 میلیون زائر در کلان شهر مشهد با در نظر داشتن جمعیت آن که 420/2 میلیون می باشد، حاکی از این امر می باشد که مدیریت پذیرش گردشگری در این شهر ها و به خصوص در این مقیاس حجیم امری واجب می باشد (مافی و سقایی،23:1388). رشد خیره کننده گردشگری در دنیا سبب شده می باشد که سرمایه عظیمی را در اقتصاد جهانی به جریان بیندازاد و کشورهای مختلف، در رقابتی بسیار سخت می کوشند تا بیشترین  سهم از سرمایه های جهانی را به خود اختصاص داده، خصوصاً به این علت که فعالیت گرشگری به دلیل خدمات گسترده ای که ارائه می کند، امکان اشتغال بسیاری در سطوح مختلف فراهم می آورد و سودآوری فوق العاده این فعالیت چنان جاذبه دارد که بعضی از کشورها باعدم وجود مواهب طبیعی و نداشتن پیشینه درخشان در تاریخ و تمدّن به ایجاد جاذبه های گردشگری همّت گماشته اند تا در فعالیت اقتصادی گردشگری ، به درآمدهای کلانی دست یابند به گونه ای که گردشگری حتی در اقتصاد بعضی از این کشورها حرف اول را می زند.

21- اظهار مسئله

مسافرت و گردشگری به عنوان بزرگترین و متنوع ترین فعالیت اقتصادی در دنیا به حساب می آید، بنابر آخرین ارزیابی سازمان جهانی گردشگری تقاضا برای گردشگی بین المللی در هشت ماه نخست سال 2013 به شکل قوی پابرجا مانده می باشد که تعداد گردشگران بین المللی در سراسر جهان به واسطه عملکرد جدی اروپا، آسیا و اقیانوسیه و خاور میانه 5 درصد رشد داشته می باشد که تعدادآن به 747 میلیون نفر رسیده که این اندازه 38 میلیون بیشتر از مدت مشابه در سال گذشته بوده که در این بین اروپا با رشد 5 درصدی با حدود 20 میلیون ورودی بیشترین سود را برده و  آسیا، اقیانوسیه، امریکا و افریقا به ترتیب با رشد 6 ، 3 و5 درصدی گردشگری را داشته اند و این در حالی می باشد که منطقه خاورمیانه پس از 2 سال کاهش تعداد گردشگر با افزایش 7 درصدی روبرو بوده می باشد [1] ببسیاری از این کشور ها این فعالیت اقتصادی را به عنوان منبع اصلی درآمد، اشتغال زایی،رشد بخش خصوصی و توسعه بخش زیر بنای می دانند فعالیت اقتصادی گردشگری در سراسر دنیا  بویژه در کشور های در حال توسعه،که شکل های دیگر توسعه اقتصادی مانند تولید یا استخراج منابع طبیعی به صرفه نیست بسیار مورد توجه می باشد (گی.چاک وای،23:1933). بنا به تعریف ارائه شده گردشگری شامل تمامی پدیده ها و روابط حاصل از روابط گردشگران، عرضه کنندگان و فروشندگان محصولات گردشگری، دولت ها و جوامع میزبان، در فرایند جذب و پذیرایی از گردشگران می باشد (mcintosh,1995:9).

در این پژوهش ما با گونه ای از گردشگری روبرو هستیم که گردشگری مذهبی نام دارد. امروزه گردشگری مذهبی با همه اجزا و گونه های مختلف، به سبب ویژگی های ساختاری و کارکردی بارز آن توانسته در متن گردشگری جهانی جای گیرد به طوری که حوزه نفوذ آن سراسر جهان را فرا گرفته می باشد (santos,2004:4). گردشگری مذهبی یکی از قدیمی ترین و پر رونق ترین گردشگری های گذشته و حال حاضر سراسر جهان می باشد (Ajit,2004:215). جاذبه های مذهبی، زیارتگاه و اماکن مقدسه هر ساله تعداد زیادی از گردشگران را به سوی خود جلب می کنند. تاسیسات اقامتی پذیرایی مانند مسافرخانه ها و زائر سرا ها  با در نظر داشتن بافت اجتماعی، فرهنگی و عقیدتی دارای ویژگی های خاص خود می باشد که در هر کشوری از تنوع بسیار زیادی برخوردار می باشد. سفر های که مایه مذهبی دارند بر روی طیف گسترده ای قرار می گیرند که در انتهای یک طیف مکان های مقدس هستند که بخش بزرگی از مردم یک ناحیه را جذب می کنند مثل کلیسا های بزرگ در اروپا که مورد تحسین مسیحیان قرار می گیرد و در انتهای دیگر طیف کسانی که به این مکان ها روی می آورند که می خواهند شفا یابند در این بین لوردز در فرانسه می توان نام برد. شهر مکه در عربستان سعودی یا واتیکان در مرکز دنیای کاتولیک مانند  مکان های مذهبی هستند که مورد توجه بسیاری از مسافران مذهبی می باشد (گی چاک وای،78:1933). از شهر مقدس مشهد نیز به عنوان دومین کلان شهر مذهبی جهان بعد از مکه دانسته می گردد در این نوع از گردشگری انگیزه اصلی زیارت اماکن مقدسه و زیارتگاه ها می باشد که اقامتگاه ها و نوع امکانات در طول مدت اقامت موثر می باشد اما درآمد خانوار تأثیر چندانی در انگیزه اصلی زیارت این اماکن را ندارد (فاطمی،24:1380). در این بین ما با دو گروه در گردشگری مذهبی مواجه هستیم یکی زائران که انگیزشان فقط انجام امور مذهبی می باشد و دیگری مسافرانی که چند منظوره با اولویت زیارت انجام می دهند ایران با برخورداری از اماکن مذهبی متعدد در شهرهای زیرا مشهد، قم وشیراز مانند شهرهای می باشد که پتانسیل مناسبی برای جذب گردشگران خارجی دارد که متاسفانه درصد ناچیزی از بخش گردشگری مذهبی را به خود اختصاص داده می باشد و مقایسه ایران با سایر کشورهای اسلامی عربستان و عراق حکایت از شکاف عظیمی دارد که در سال 2007 سهم ایران از  گردشگران جهان 5/1میلیون نفر و درآمد آن 2/1 میلیارد دلار بوده می باشد. [2]

سه کلان شهر مشهد، شیراز و قم مانند مراکز مهم جذب گردشگری مذهبی در سطح کشور به حساب می -آیند، شهر شیراز به عنوان کلان شهر منطقه جنوب ایران و مرکز استان فارس یکی از مراکز جذب گردشگر در سطح ملی و بین المللی در کشور ایران می باشد که به دلیل نزدیکی به تخت جمشید و دارا بودن فضاهای تاریخی منحصربفرد هر ساله میزبان تعداد زیادی گردشگر داخلی و خارجی می باشد شهر قم نیز که حرم مطهر معصومه(س) که در مرکز جغرافیای شهر قرار دارد سالانه میزبان تعداد زیادی گردشگر می باشد این شهر علاوه بر مرقد مطهر حضرت معصومه دارای گنجینه های نفیس و آثار هنری و معماری اسلامی _ایرانی زیادی مانند مسجد صاحب زمان، گنبد سبزو مسجد جامع قم و جزء اینها تصریح نمود که افزون بر اینها بیش از 400 امام زاده و مکان زیارتی دیگر در شهر قم به عنوان دومین شهر زیارتی کشور به حساب می آید اما مولفه های نظیر تعداد هتل، هتل آپارتمان ها و مهمان پذیرها بیانگر جایگاه نامناسب این شهر به لحا ظ اقامتگاه وخدمات پذیرایی می باشد (کاظمی زاده و همکاران،7:1388). و در نهایت شهر مقدس مشهد با بیش از 4/2 میلیون جمعیت به عنوان دومین کلان شهر بزرگ کشور، یکی از کانون های مهم جذب گردشگری مذهبی جهان و ایران می باشد که در سال 1390 تعداد زائران کلان شهر مشهد به حدود بیست میلیون و نهصد هزا نفر رسید (سقایی وجوان،21:1391). گونه شناسی گردشگری مشهد از نوع گردشگری مذهبی با هدف زیارت جاذبه های قوی مذهبی، از بسیاری از جاذبه های تاریخی ، فرهنگی تفریحی و طبیعت گردی برخوردار می باشد (شهرداری مشهد ، 1384 :45). از آنجا که مطالعات تطبیقی از دوران گذشته در مطالعات علمی جایگاه ویژه داشته برانیم تا با بهره گیری ازاین نوع مطالعات و در نهایت بکارگیری آن دراین پژوهش در پی آنیم که از تجربیات و عملکردهای سایر نقاط در دیگر نقاط بهره گیری کنیم، و همچنین ما از انجام این پژوهش با مطالعه تطبیقی در پی پی بردن به نقاط اشکال و قوت این کلان شهرها در زمینه جذب گردشگر و همپوشانی آنها از طریق مطالعات تطبیقی هستیم تا از این طریق بتوانیم راهکارهای جذب گردشگر مذهبی در سه کلان شهر مذهبی را مورد برسی و جایگاه این کلان شهر ها در گردشگری مذهبی در سطح داخلی و جهانی و کمیت و کیفیت امکانات رفاهی گردشگری این شهرها مورد مطالعه قرار دهیم.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   پایان نامه بررسی رابطه بین اجزای تعهدی سود با میزان هموارسازی سود و فرصت­های رشد در شرکت­های پذیرفته­ شده در بورس

3– ضرورت پژوهش

گردشگری از مهمترین فعالیت های انسانی معاصر می باشد که همراه با به وجود آوردن تعقیرات شگرف در سیمای زمین، اوضاع سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، منش و روش زندگی انسانها را دگرگون می سازد (محلاتی،13:1380). پس گردشگری همانند یک علم و فعالیت اقتصادی برای رشد و پیشرفت خود نیاز به پژوهش دارد و نخستین گام برای ارتقای گردشگری شناخت جاذبه های گردشگری می باشد و از آنجا که کلان شهرهای “مشهد، قم و شیراز” از عمده شهرهای مذهبی ایران محسوب می شوند که در این بین شهر مقدس مشهد به عنوان دومین کلان شهر مذهبی جهان از نظر ورود زائر بحساب می آید و مکان های مذهبی موجود در این کلان شهرها و همچنین آثار تاریخی فرهنگی و مواهب طبیعی و آب هوای، نشان از توانایی این شهرها در جذب گردشگر دارد، پس شناخت جاذبه های گردشگری و عوامل دخیل در جذب و ماندگاری از نظر کمی و کیفی با بهره گیری از مطالعات تطبیقی مهم فراوان می باشد و از آنجا که به لحاظ موقعیت فرهنگی مذهبی خاص،گردشگری مذهبی امکان رشد توسعه بیشتری دارد توجه بیشتر و پرداختن به جایگاه گردشگری مذهبی در این سه کلان شهر در کنار معرفی جاذبه ها و امکانات ملموس و غیر ملموس آن می تواند زمینه پیشرفت وسیع تر آن را فراهم کند. پس پژوهشگران کوشش دارند از طریق شناسایی پتانسیل ها و جاذبه های مذهبی، با ارائه راهکارهایی جهت بهره برداری منطقی و بهینه و مطالعه معضلات و نقاط قوت از طریق مطالعات تطبیقی در گردشگری مذهبی در جهت رشد و پیشرفت این گونه از گردشگری برآیند.

 1-4-1- هدف اصلی

  • تبین تأثیر و جایگاه محصول گردشگری مذهبی در توسعه گردشگری مذهبی در سطح داخلی و خارجی

2-4-2- اهداف فرعی

  • شناخت نقاط قوت محصول گردشگری در سه کلان شهر مشهد، قم و شیراز
  • شناخت نقاط اشکال محصول گردشگری در سه کلان شهر مشهد، فم و شیراز
  • شناخت تأثیر محصول گردشگری در توسعه گردشگری مذهبی در سه کلان شهر مشهد، قم و شیراز

5-1-  سوال ها  یا فرضیه های پژوهش

با در نظر داشتن موضوعات مطرح شده و سوال اصلی پایان نامه می توان سوال های فرعی ذیل را در ارتباط با انجام این پژوهش مطرح نمود:

1- مسائل و معضلات مشترک در زمینه گردشگری مذهبی در سه کلان شهر کدامند؟

2- جایگاه گردشگری مذهبی در سه کلان شهر مشهد، قم و شیراز برگیرنده چه وضعیتی می باشد؟

3- آیا امکانات و خدمات گردشگری در این سه کلان شهر در سطح مناسبی می باشد؟

7-1 روش پژوهش

روش پژوهش حاضر توصیفی-تطبیقی بوده و از اسناد، کتب، مقالات فارسی و لاتین موجود در خصوص گردشگری و گردشگری مذهبی  بهره گیری می گردد، از آنجا که مطالعات تطبیقی از دوران گذشته در مطالعات علمی جایگاه ویژه ای داشته برانیم از این روش بهره گیری کنیم، مطالعه تطبیقی عبارت می باشد از نوعی روش مطالعه که پدیده ها را در کنار هم می سنجد و به مقصود یافتن نقاط افتراق و تشابه آنها را تجزیه و تحلیل می کند. مطالعه تطبیقی حداقل دو پدیده را برای مطالعه بر می گزیند و به تمامی جوانب و وجوه آنها دقیقاُ  می نگرد و به کمک متقیر ها آنها را نسبت به هم مقایسه می کند و نقاط تشابه و اختلافشان را می شناسد، اصولاُ مطالعه و تطبیق جایگاه محوری در اندیشه های بشری دارد و هسته روش شناختی روش علمی نیز هست. همچنین در این پژوهش با بهره گیری از روش AHP به تجزیه و تحلیل داده های بدست آمده درمطالعه تطبیقی این کلان شهرها وبررسی شاخص های مورد نظر بهره گیری می گردد.

1-7-1- مراحل فرآیند تحلیل سلسله مراتبی

فن AHP در تعیین اولویت های تحقیقاتی، روشی سلسله مراتبی می باشد که اساس آن بر درخت سلسله مراتب نهفته می باشد. بر اساس فن AHP هر موضوع تصمیم گیری دارای درختی می باشد که سطح یک آن هدف[3] و سطح آخر آن گزینه های رقیب[4] خواهد بود.

سطوح بین سطح اول و سطح آخر شامل عوامل(معیار) می باشد. چنانچه فرض کنیم سطح اول یک درخت تصمیم گیری موضوع تعیین اولویت های تحقیقاتی، تعیین بهترین اولویت تحقیقاتی باشد و در سطح آخر نیز محور (زمینه) های تحقیقاتی قرار گرفته باشد، سطح مابین را می توان معیار ها و شاخص های ارزیابی زمینه های تحقیقاتی تعریف نمود. بدین ترتیب، فرض کنید که برای تحقیقات n محور(زمینه) تحقیقاتی هست که می خواهیم آنها را با در نظر داشتن m معیار(شاخص) اولویت بندی نماییم. بر این اساس درخت سلسله مراتب به صورت شکل زیر قابل نمایش خواهد بود.

با ترسیم درخت سلسله مراتب تصمیم برای اولویت بندی زمینه های پژوهش، می توان فن AHP را برای استخراج فهرست اولویت های تحقیقاتی و ضریب اهمیت هر یک از زمینه ها، از بالاترین ضریب اهمیت تا کمترین ضریب استخراج نمود.

مرحله  1) مقایسات زوجی:                                 

در فن AHP، بایستی زمینه تحقیقاتی را نسبت به تک تک معیارها مقایسه زوجی نمود. بدین ترتیب، m ماتریس n*n وجود خواهد داشت که نشان دهنده مقایسه دوبدوی گزینه های تحقیقاتی در سطح آخر خواهد بود. به علاوه m ماتریس، یک ماتریس m*m نیز بایستی به دست تصمیم گیرنده پر گردد که بیانگر مقایسات زوجی شاخص های ارزیابی زمینه های تحقیقاتی نسبت به هدف در سطح 1 می باشد. مقایسات زوجی در فن AHP بایستی برگرفته از طیف ساعتی باشد. این طیف دارای مقیاسی می باشد که دامنه آن از «ترجیح مساوی» تا «بی نهایت مرجح» می باشد. چنانچه تصمیم گیرندگان بخواهند برای اولویت بندی تحقیقات، از فن AHP بهره گیری نمایند، بایستی از این طیف برای مقایسات زوجی بهره گیری کنند.  طیف ساعتی عبارتند از:

– گردشگری به عنوان یک محصول

بسیاری از پژوهش گران گردشگری کوشش کرده اند تا ماهیت”محصول گردشگری”را تعریف کنند. بعضی از این رویکردها با در نظر داشتن سمت عرضه و تقاضا گردشگری، چگونگی تعامل عناصر مختلف مقصد و گردشگری را توصیف می کنند. مورفی مقصدهای گردشگری را مانند یک بازار می داند که رویارویی و تعامل وجه تقاضا و عناصر عرضه در آن، منجر به”مصرف”می گردد. شاو و ویلیامز نیز محیط شهری را با تمام ویژگی هایش یک محصول تفریحی می دانند. طبقه گفته کلب محصول می تواند یک کالای فیزیکی، خدمت، یک ایده یا تجربه باشد. یک شهر به گونه همزمان ترکیبی از کالا های فیزیکی خدمت و ایده می باشد که تجربه گردشگری را می سازد بناها و معماری آنها، بوستان ها، خیابان ها، امکانات فرهنگی و مذهبی، مجسمه های یاد بود و حتی سیستم حمل ونقل، بعضی از محصولات فیزیکی شهرها هستند. این ویژگی ها فیزیکی، عنصر مهمی در شکل گیری تصویر ذهنی مقصد به عنوان یک شهر تاریخی، سنتی یا مدرن می باشد. موقعیت جغرافیایی شهر بخش دیگری از محصول فیزیکی شهرمحسوب می شوند. اجرای نمایش، رقص های  محلی، کنسرت ها و جشنواره ها مانند خدماتی هستنند که شهر به گردشگران ارائه  می دهد. تصویری که از مقصد در ذهن گردشگران شکل می گیرد، در واقع همان ایده شهر هستند. هنگام بازاریابی یک شهر به عنوان مقصد گردشگری بایستی به پیشبرد ترکیبی از کالا های فیزیکی، خدمت و ایده این محصول پرداخت. گردشگران در حین تجربه محصولات گردشگری، به ارزیابی آن ها            می پردازند. آن ها محصولات را با در نظر گرفتن اندازه ارضای نیاز هایشان و انتظارتشان از کیفیت محصول ارزیابی    می کنند. در بحث بازاریابی گردشگری اکثر نویسندگان بین محصول و خدمات فرق قایل نمی شوند آنها با فرض اینکه محصولات و خدمات تقریبا مترادف می باشند به محصول گردشگری تصریح می کنند و یک محصول را اینگونه تعریف می کنند”هر چیزی که بتواند برای جلب توجه، تملک، بهره گیری یا مصرف به بازار عرضه گردد احتمالاُ نیاز یا خواسته ای ر ا ارضاء نمایند این تعریف شامل هدف های فیزیکی، خدمات و اماکن و سازمان ها و عقاید     می گردد (محمود ضیایی،نیلوفر عباسی،1390).

 

 1-2-2- الگو های فضایی گردشگری

 

گردشگری یکی از جریانهای جهانی می باشد که به خوبی بیانگر ترکیب امور اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی می باشد و در یک رویکرد جهانی سیطره بر تمامی فضاهای ماقبل مدرن، مدرن و پسامدرن را می سازد. گردشگری میل به بهره گیری از فضا در اوقات فراغت با انگیزه ها و اهداف مختلفی می باشد.گردشگری در یک کلیت در برگیرنده جریان ایجاد درآمد و اشتغال برای ساکنان محلی در عرضه فضا برای بهره گیری گردشگران یکی از این آثار می باشد.

گردشگری در پردازش فضایی الگو های متفاوتی را ارائه می دهد که هرکدام از آنها ساختار و عملکرد فضایی خاصی را در پی دارد. الگوهای گردشگری دربرگیرنده گردشگری شهری،گردشگری روستایی، گردشگری عشایری و گردشگری طبیعی (طبیعت گردی) می باشد که هریک ساختار و عملکرد ویژه ای را در زمینه گردشگری می طلبد. نتایج مثبت و منفی حاصل از گردشگری در فضای جغرافیایی با دیالکتیک گردشگری در ارتباط می باشد؛ دیالکتیک که یکی از اصول آن تضاد می باشد.گردشگری از یک سو جهانی شدن سرمایه، بشر و فضا را دنبال می کند و از سوی دیگر امری محلی از هر لحاظ می باشد.

گردشگری پسامدرن بیش از هر صنعت دیگری امکان رعایت عدالت جغرافیایی یا عدالت فضایی را به وجود       می آورد. عدالت جغرافیایی یکی از عمده ترین زیر ساخت های عدالت اجتماعی می باشد.گسترش بهره گیری از فضاهای مختلف امکان توزیع زیرساختها، توزیع خدمات و رفاه و توزیع درآمد را در همه فضا ها به وجود می آورد. بهره گیری از طبیعت به معنی وسیع کلمه در گردشگری موجب آن می گردد که کل کره زمین به فضای جغرافیایی تبدیل گردد.گردشگری پسامدرن با بهره گیری از کل این فضا می تواند در توزیع درآمد در فضای جغرافیایی و در نتیجه در عدالت اجتماعی تأثیر اساسی داشته باشد (مافی وسقایی،1385: 188).

3-1-2- گونه شناسی گردشگری

این حقیقت که گردشگران از جنبه های مختلف با یکدیگر تفاوت دارند از دیرباز مورد توجه صاحب نظران و متولیان گردشگری بوده می باشد. همین تفاوت ها و تاثیر آن در رفتار و روابط گردشگران با محیط های فیزیکی، فرهنگی و افراد در طی سفر و در مقصد، باعث شده می باشد که دسته بندی ها یا نوع شناسی های متعددی از آنان ارائه گردد. اصولاُ گونه شناسی ها از این نظر مفیدند که با ارئه طبقه بندی ساده از پدیده های پیچیده، امکان درک آن ها را فراهم می کنند. اریک کوهن نخستین کسی بود که به صورت علمی و تحلیلی به گونه شناسی و دسته بندی گردشگران مبادرت نمود. او آغاز گردشگران را به دو دسته گردشگران سازمان دهی شده و سازمان دهی نشده تقسیم بندی نمود. مقصود او از بکار گیری لفظ سازماندهی شده این بود که مشخص سازد تا چه حد برنامه و مراحل سفر گردشگری به سازمانها و موسسات گردشگری وابسته می باشد. دسته اول شامل ” گردشگران انبوه سازمان یافته” و ” گردشگران انفرادی سازمان یافته” و دسته دوم شامل ” گردشگران اکتشافی” و ” گردشگران آسانگرد” می گردد به نظر کوهن هر کدام از این دو دسته تقاضا های مختلفی از مقصد دارند.

تعداد صفحه :153

قیمت :37500 تومان

 

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می گردد.

پشتیبانی سایت  serderehi@gmail.com

دسته‌ها: رشته مدیریت