متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته مدیریت 

نام دانشکده : دانشکده ارشاد دماوند

 پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد رشته مدیریت صنعتی گرایش مالی

 موضوع: پیش بینی ورشکستگی مالی در شرکت‌های تولیدی بورس اوراق بهادار تهران با بهره گیری از تلفیق مدل تحلیل پوششی داده‏ها (DEA) و تکنیک واکاوی اجزای اصلی(PCA)

استاد مشاور:

آقای دکتر محمود شیرازی

شهریور 1391

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده و استاد راهنما در سایت درج نمی گردد

(در فایل دانلودی نام نویسنده و استاد راهنما موجود می باشد)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

فهرست مطالب

فصل اول-کلیات پژوهش.. 1

مقدمه.. 1

1-1-اظهار مسئله.. 2

1-2- اهمیت و ضرورت پژوهش.. 3

1-3-گزاره‏های پژوهش.. 4

1-3-1- اهداف پژوهش.. 4

1-3- 2-سؤال‌های پژوهش.. 5

1-4- روش پژوهش.. 6

1-5- قلمرو زمانی و مکانی پژوهش.. 6

1-6- تعاریف واژه‌ها.. 6

1-7-بهره گیری کنندگان از نتایج پژوهش.. 8

فصل دوم- مبانی نظری و پیشینه پژوهش.. 9

مقدمه.. 9

2-1- پایه تئوریک پژوهش.. 10

2-1-1-تحلیل پوششی داده‌ها.. 10

2-1-2-مفهوم کارایی.. 11

2-1-3- مفهوم کارآیی در تحلیل پوششی داده‌ها.. 13

2-2-4- انواع کارایی.. 14

2-1-5- کارایی، بهره‏وری و تاثیر.. 15

2-1-6- روش‌های برآورد کارایی.. 16

2-1-6-1- برنامه‏ریزی ناپارامتریک.. 17

2-1-6-2-روش تحلیل پوششی داده‌ها.. 18

2-1-7- انتخاب نهاده‌ها و ستانده‌ها.. 19

2-1-8-مدل‌های پایه تحلیل پوششی داده‌ها.. 20

2-1-8-1-مدل CCR. 20

2-1-8-1-مدل نسبت CCR. 23

2-1-8-3-قانون بازده به مقیاس:.. 25

2-1-8-9-مدل BCC. 26

2-1-9- تحلیل پوششی داده‏ای پنجره‏ای.. 30

2-1-10- مزایای تحلیل پوششی داده‌ها :.. 33

2-2- واکاوی اجزای اصلی.. 34

2-2-1-تحلیل عاملی.. 34

2-2-2-فرآیند تحلیل عاملی.. 35

2-2-3-مراحل تکنیک واکاوی اجزای اصلی.. 40

2-3-تلفیق DEA و PCA.. 42

2-4-پیشینه پژوهش.. 44

2-4-1- تحقیقات انجام گرفته در خارج.. 44

2-4-2- تحقیقات انجام گرفته در داخل.. 49

2-5-نتیجه گیری در راستای موضوع پژوهش.. 51

فصل سوم- روش اجرای پژوهش.. 53

مقدمه.. 53

3-1-روش پژوهش.. 54

3-2- جامعه آماری.. 54

3-3- نمونه‌گیری.. 54

3-4- گرداوری داده‌ها.. 55

3-5- متغیرهای پژوهش.. 56

3-6- روش انجام پژوهش و مدل مورد بهره گیری.. 56

فصل چهارم- تجزیه و تحلیل داده‌ها و یافته های پژوهش.. 62

مقدمه.. 62

4-1- نتایج.. 63

4-1-1- نتایج مربوط به گروه شرکت‏های صنایع غذایی و دارویی.. 63

4-1-2- نتایج مربوط به گروه شرکت‏های صنایع فلزی و خودرو و ماشین آلات   65

4-1-3- نتایج مربوط به گروه شرکت‏های صنایع شیمیایی و پتروشیمی.. 65

4-2- نتایج فرضیات.. 66

4-3- تحلیل نتایج.. 71

4-4- اختصار نتایج.. 72

فصل پنجم- نتیجه گیری و پیشنهادها.. 73

مقدمه.. 73

5-1- نتیجه‌گیری پژوهش.. 74

5-2- محدودیت‌های پژوهش.. 76

5-3- پیشنهادات بر اساس نتایج بدست آمده در پژوهش.. 76

5-4- پیشنهادات محقق برای پژوهش‏های آتی.. 77

مراجع.. 77

پیوست.. 82

 فهرست جداول

جدول 1-2- کلیات تحقیقات پیشین در مورد پیش بینی ورشکستگی .. 45

جدول 2-2-تحقیقات پیشین خارجی.. 48

جدول2-3- تحقیقات پیشین داخلی.. 50

جدول 1-3- انواع مدل‏های پایه تحلیلی پوششی داده‏ها.. 59

جدول 1-4- نتایج بدست آمده برای فرضیه 1. 67

جدول 2-4- نتایج بدست آمده برای فرضیه 2. 68

جدول 3-4- نتایج بدست آمده برای فرضیه 3. 69

جدول 4-4- نتایج بدست آمده برای فرضیه 4. 70

فهرست نمودارها

نمودار 1-2- نمودار تولید.. 26

شکل 1-2- الگوی مفهومی پژوهش.. 44

نمودار 1-4- نمودار توزیع امتیاز کارایی شرکت‏های گروه اول.. 63

نمودار 2-4- نمودار توزیع امتیاز کارایی شرکت‏های گروه دوم.. 65

نمودار 3-4- نمودار توزیع امتیاز کارایی شرکت‏های گروه سوم.. 66

اختصار

ورشکستگی از مهم‌ترین و جذاب‌ترین موضوعات پژوهش‌های مالی محسوب می‏گردد که عملا بر روی کلیه ذینفعان یک سازمان اقتصادی اثر می‏گذارد. سرمایه گذاران کوشش زیادی را برای اطلاع از وضعیت شرکت‏ها، در جهت حفظ سرمایه خود انجام می‏دهند. تا کنون پژوهش‏های گوناگونی در زمینه پیش بینی وضعیت شرکت‏ها انجام گرفته می باشد، هرچند که در ایران پژوهش‌های کافی در این زمینه انجام نگرفته می باشد. ازجمله روش‏هایی که به تازگی جهت تسهیل فرایند تصمیم گیری مالی مورد بهره گیری قرار گرفته می باشد، روش تحلیل پوششی داده‏ها می باشد. در پژوهش‌های گذشته تمامی شرکت‏های مورد مطالعه با بهره گیری از این روش در یک گروه قرار می‏گرفتند که با در نظر داشتن ماهیت مدل تحلیل پوششی داده‌ها که بایستی مجموعه‏های مورد تحلیل، همگن باشند، کار چندان درستی نبود. در این پژوهش 52 شرکت تولیدی حاضر در بورس اوراق بهادار تهران که اطلاعات مالیشان در دسترس بود، بر اساس سیستم تولید و ریسک‏های مالی، در سه گروه شرکت‏های صنایع غذایی و دارویی، شرکت‏های صنایع فلزی و خودروسازی و شرکت‏های صنایع شیمیایی و پتروشیمی، طبقه بندی گردیدند سپس محاسبات هر دسته جداگانه انجام گرفت. آغاز داده های استخراج شده از صورت‌های مالی برای کاهش ابعاد، وارد مدل PCA شده و سپس خروجی این مدل برای سنجش کارایی وارد مدل DEA ‏گردید و از روی عدد کارایی بدست آمده (که عددی بین 0و1 می‏باشد) سالم یا ورشکسته بودن (قرار داشتن شرکت در آستانه ورشکستگی) شرکت‌های هر دسته پیش بینی گردید. این اقدام برای یک سال و دو سال قبل از سال وقوع ورشکستگی برای شرکت‏های هر دسته انجام گرفت. در انتها مشخص گردید که مدل مورد بهره گیری در پژوهش تا دو سال قبل از ورشکستگی قادر به پیش بینی شرکت‏های ورشکسته گروه اول می‏باشد و تا یک سال قبل از وقوع، شرکت‏های ورشکسته گروه دوم را پیش بینی می‏نماید و در مورد گروه سوم توانایی مدل در پیش بینی شرکت‏های سالم بسیار بیشتر از توانایی آن در پیش بینی شرکت‏های ورشکسته می‏باشد.

واژگان کلیدی: تحلیل پوششی داده‏ها، واکاوی اجزای اصلی، آستانه ورشکستگی مالی، بورس اوراق بهادار

فصل اول-کلیات پژوهش

مقدمه

موضوع پیش‌بینی ورشکستگی شرکت‏ها، در حوزه پژوهش‌های مالی جذابیت زیادی در بین کارشناسان این امر دارد. با در نظر داشتن تاثیری که معضلات مالی شرکت‏ها بر روی ذینفعان آن‏ها می‌گذارد، همواره ارائه روش‏ها و مدل‏های پیش بینی ورشکستگی و درماندگی مالی یکی از جذاب‌ترین حوزه‌ها در پژوهش‌های امور مالی بوده می باشد.

سرمایه گذاران شرکت‏ها همواره انتظار دارند که سرمایه‌شان از امنیت لازم برخوردار باشد و بازده‏ای مناسب در مقیاس با ریسکی که کرده‏اند نصیبشان گردد؛ و این که بتوانند به موقع بحران‏های مالی شرکت‏ها را پیش بینی کرده و از به خطر افتادن سرمایه‌شان جلوگیری کنند.

محققان در جهت رفع این نیاز تا کنون پژوهشات گسترده‌ای انجام داده‌اند  و از روش‌ها و مدل‌های مختلفی برای ارزیابی عملکرد مالی شرکت‏ها و البته پیش بینی ورشکستگی آن‏ها بهره گیری کرده‌اند، اما به نکته ای که بایستی توجه نمود این می باشد که هیچ کدام از این روش‌ها به تنهایی کافی نیست و بایستی از آن‏ها در کنار هم و البته با بهره گیری از قضاوت‌های حرفه ای کارشناسان کاربلد (تحلیل‌های فاندمنتال) بهره گیری گردد.

مانند روش‌هایی که در چند سال اخیر جهت تسهیل فرایند تصمیم گیری‌های مالی بیشتر مورد توجه محققان قرار گرفته، روش تحلیل پوششی داده‌ها می باشد، که البته نتایج قابل قبولی نیز داشته می باشد. 

در این پژوهش هدف مطالعه توان مدل تحلیل پوششی داده‌ها در پیش بینی ورشکستگی یا به نوعی قرار گرفتن شرکت‏ها (در گروه‌های مختلف) در آستانه ورشکستگی مالی می‌باشد. که در این بین از یک روش آماری با عنوان تکنیک اجزای اصلی برای کاهش بعد ورودی‌های مدل تحلیل پوششی داده‌ها بهره گیری شده می باشد.

در فصل اول این پژوهش درمورد ضرورت موضوع و گزاره های پژوهش بحث شده می باشد، پایه تئوریک و پیشینه پژوهش‌های داخلی و خارجی در فصل دوم مطرح شده می باشد، روش پژوهش و طرق جمع آوری اطلاعات در فصل سوم اظهار شده می باشد و درنهایت در فصل چهارم و پنجم نتایج بدست آمده ارائه شده می باشد.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   پایان نامه مطالعه تاثیر رهبری استراتژیک،توسط منابع انسانی ومنابع مالی برپیاده سازی برنامه های کوتاه مدت

1-1-اظهار مسئله

تا کنون پژوهشات زیادی در باب پیش بینی ورشکستگی شرکت‏ها انجام شده می باشد و البته نتایج مختلفی نیز بدست آمده که در بخش پیشینه پژوهش بیشتر در مورد آن بحث می گردد. اما بهره گیری از روش‌های جدید و البته مدل‌های قدیمی در قالب‌های جدید، همواره مورد توجه محققان مالی قرار داشته می باشد.

هرچقدر این مدل‌ها ساده‌تر و قابل فهمتر باشند، بیشتر مورد توجه قرار می‌گیرند. یکی ازمدل‏هایی که اخیرا برای پیش بینی آینده مالی شرکت‏ها بیشتر مورد توجه و بهره گیری قرار گرفته مدل تحلیل پوششی داده‌ها می باشد که با بهره گیری از سنجش کارایی شرکت‏ها، پیش بینی برای آینده شرکت (سالم یا ورشکسته شدن) ارائه می کند.

مشکل اساسی در کارهای گذشته این می باشد که همه شرکت‏ها در یک گروه قرار گرفته و مورد تحلیل قرار داده شدند. با در نظر داشتن ماهیت DEA[1] که بایستی تمام اعضای مجموعه ( DMU[2]ها) دارای ماهیت یکسان باشند، این موضوع یکی از اشکال‌های پژوهشات قبلی به شمار می رود که در این پژوهش با دسته بندی شرکت‏ها کوشش شده تا این مشکل برطرف گردد.

در چنین وضعیتی می‌توان به صورت تفکیک شده قابلیت پیش بینی هر دسته را مورد ارزیابی قرار داد و نتیجه کامل‌تری در مورد ماهیت این مدل در پیش بینی وضعیت مالی شرکت‏ها ارائه نمود.

1-2- اهمیت و ضرورت پژوهش

سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی کوشش زیادی را برای اطلاع از وضعیت شرکت‏ها، در جهت محافظت از سرمایه خود انجام می‌دهند. کارشناسان مالی بایستی در جهت رفع این نیاز سرمایه‌گذاران تا حد امکان پژوهشات گسترده‏ای را انجام دهند و مدل‌های متفاوتی برای ارزیابی وضعیت مالی و عملکرد شرکت‏ها ارائه نمایند. اما بایستی توجه داشت که هیچ یک از روش‌ها یک مدل کامل و بی عیب نیستند و در کنار هر مدلی قضاوت تصمیم گیرنده نیز بسیار مهم می باشد.

ازجمله روش‌هایی که به تازگی جهت تسهیل فرایند تصمیم گیری مالی مورد بهره گیری قرار گرفته می باشد، روش تحلیل پوششی داده‏ها می باشد. پژوهشات نسبتا کمی علی الخصوص در ایران در زمینه بهره گیری از این مدل صورت گرفته می باشد و در نتیجه جای پژوهشات بسیاری در باب این مدل خالی می باشد.

امتیاز کارایی بدست آمده از این تکنیک می‌تواند در پیش بینی وضعیت شرکت‏ها، به خصوص ورشکستگی آن‏ها کمک یار تصمیم گیرندگان و کارشناسان مسائل مالی باشد.

1-3-گزاره‏های پژوهش

گزاره‌های این پژوهش که عبارتند از اهداف، سوالات پژوهش در ادامه اظهار شده می باشد:

1-3-1- اهداف پژوهش

اهداف اصلی و فرعی این پژوهش عبارتند از:

هدف اصلی:

تعیین کارایی شرکت‏های تولیدی بورس اوراق بهادار تهران در هرکدام از سه گروه طبقه‌بندی شده (صنایع غذایی و دارویی، صنایع فلزی و خودرو سازی و ماشین آلات و صنایع شیمیایی و پتروشیمی) و مطالعه توانمندی مدل طراحی شده (مدل تلفیقی DEA و PCA[3]) در پیش بینی ورشکستگی با در نظر داشتن کارایی آن‏ها.

اهداف فرعی:

1-تعیین نسبت شرکت‏های ورشکسته پیش بینی شده در صنایع غذایی و دارویی

2-تعیین نسبت شرکت‏های ورشکسته پیش بینی شده در فلزات و خودرو سازی و ماشین آلات

3-تعیین نسبت شرکت‏های ورشکسته پیش بینی شده در صنایع شیمیایی و پتروشیمی

4-ارائه نتایج نهایی در توانمندی مدل در پیش بینی شرکت‏های ورشکسته هر گروه

1-3- 2-سوالهای پژوهش

مسئله اصلی:

چگونه می‌توان از تلفیق مدل‌های DEA و PCA برای پیش بینی ورشکستگی شرکت‏های تولیدی بورس اوراق بهادار تهران بهره گیری نمود؟

سوالهای فرعی:

  • آیا می‌توان با بهره گیری از تلفیق مدل‌های DEA و PCA شرکت‏های ورشکسته در صنایع غذایی و دارویی در بورس اوراق بهادار را پیش بینی نمود؟
  • آیا می‌توان با بهره گیری از تلفیق مدل‌های DEA و PCA شرکت‏های ورشکسته در صنایع فلزات و خودروسازی و ماشین آلات در بورس اوراق بهادار را پیش بینی نمود؟
  • آیا می‌توان با بهره گیری از تلفیق مدل‌های DEA و PCA شرکت‏های ورشکسته در صنایع شیمیایی و پتروشیمی در بورس اوراق بهادار را پیش بینی نمود؟
  • آیا بین نتایج بدست آمده از سه گروه برای تفکیک شرکت‏های سالم و ورشکسته تفاوت معنی دار هست؟

1-4- روش پژوهش

در این پژوهش آغاز شرکت‏ها را بر اساس سیستم تولید و ریسک‌های مالی در سه گروه دسته بندی نموده و سپس محاسبات هر دسته جداگانه انجام می‏گیرد. آغاز داده های استخراج شده از صورت‌های مالی برای کاهش ابعاد وارد مدل PCA نموده و سپس خروجی این مدل برای سنجش کارایی وارد مدل DEA می‏گردد و از روی عدد کارایی بدست آمده (که عددی بین 0و1 می‏باشد) سالم یا ورشکسته بودن شرکت‌های هر دسته پیش بینی می‏گردد. این اقدام برای یک سال و دو سال قبل از ورشکستگی برای هر دسته انجام می‏گیرد. به عنوان مثال شرکتی در سال 1382 ورشکسته شده می باشد؛ حال با جمع آوری اطلاعات مالی سال‌های 1381 و 1380 مطالعه می‏گردد که آیا مدل مورد بهره گیری در این پژوهش توان پیش بینی این ورشکستگی را در یک سال و دو سال قبل از ورشکستگی دارا بوده می باشد یا خیر. توضیحات تفصیلی روش پژوهش در فصل 3 قرار گرفته می باشد.

1-5- قلمرو زمانی و مکانی پژوهش

این پژوهش مربوط به شرکت‏های تولیدی حاضر در بورس اوراق بهادار تهران می‏باشد که حد فاصل سال‌های 1379 تا 1389 بر اساس ماده 141 قانون تجارت به آستانه ورشکستگی رسیده‏اند.

1-6- تعاریف واژه‌ها

تحلیل پوششی داده‌ها: روشی غیر پارامتریک و مبتنی بر برنامه ریزی خطی جهت تعیین کارایی واحدهای تصمیم گیرنده (DMU) یا بنگاه‌های اقتصادی بر اساس داده‌ها و ستانده‌هاست.

DMU (واحد تصمیم گیری): نهادی می باشد که داده‌ها را به ستانده‌ها تبدیل می کند

ورشکستگی[4]: طبق ماده 412 قانون تجارت، ورشکستگی تاجر یا شرکت تجاری در نتیجه توقف از تادیه وجوهی که بر عهده اوست حاصل می گردد.

آستانه ورشکستگی: ورشکستگی آخرین مرحله از حیات اقتصادی شرکت‏ها می باشد و بر همه ذینفعان شرکت تاثیر می‌گذارد. پس پیش بینی ورشکستگی از اهمیت زیادی برخوردار می‏باشد. با در نظر داشتن اینکه فرایند حقوقی به مقصود شناسایی شرکت‏های ورشکسته امری زمان بر می باشد پس در این پژوهش بر اساس ماده 141 قانون تجارت از مفهوم آستانه ورشکستگی برای شناسایی شرکت‏های ورشکسته در بورس اوراق بهادار تهران بهره گیری شده می باشد. (فدایی نژاد، اسکندری 1389)

بر اساس ماده 141 قانون تجارت شرکت‏های با حداقل زیان انباشته ای معادل نصف سرمایه، ورشکسته و ملزم به اعلام انحلال یا کاهش سرمایه هستند.

واکاوی اجزای اصلی: یک روش آماری اختیاری چند متغیری می باشد. اگر در جایی مهم‌ترین متغیر یا یک تعداد محدودی از متغیرها دریک مجموعه بایستی انتخاب شوند، می‌توان از واکاوی اجزای اصلی کمک گرفت .

صورت‌های مالی[5]: خروجی‏های مالی محاسبه شده در فرایند حسابداری که در مدت زمان مشخص به صورت رسمی توسط شرکت‏ها ارائه می‏گردد. 4 صورت مالی پایه عبارتند از: ترازنامه، صورتحساب سود و زیان، جریان وجوه نقد و صورتحساب سرمایه (Kramer & Johnson, 2008) که در این پژوهش مقصود از صورت‌های مالی دو صورت: سود و زیان و ترازنامه می‏باشد.

1-7-بهره گیری کنندگان از نتایج پژوهش

از نتایج بدست آمده این پژوهش گروه‏هایی زیرا شرکت‏های موجود در نمونه این پژوهش، بانک‌ها و موسسات مالی که تامین کنندگان مالی بالقوه این شرکت‏ها هستند، سازمان بورس اوراق بهادار، محققان مالی و سرمایه گذاران و … می‏توانند بهره برداری نمایند.

تعداد صفحه :105

قیمت :37500 تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می گردد.

پشتیبانی سایت  serderehi@gmail.com

دسته‌ها: رشته مدیریت